Çatı Ahşap Kafes Hesaplama
Ahşap çatı kafesi için malzeme miktarı.
Hesaplama Girişleri
Çatı Makası / Ahşap Kafes Hesabı Nedir?
Çatı makası (kafes kirişi); alt başlık (yatay kiriş), iki eğimli üst başlık ve aralarındaki bağ elemanlarından oluşan ahşap taşıyıcı sistemdir. Makas sayısı çatı uzunluğu ve aralığa göre belirlenir. Her makas için toplam ahşap uzunluğu hesaplanır; bu uzunluk kesit alanıyla çarpılarak hacim ve maliyet elde edilir. Hesap; alt kiriş, iki eğimli üst başlık ve dikmeden oluşan basitleştirilmiş bir makas geometrisine dayanır.
Çatı Makası Formülleri
Makas Sayısı = TAVAN(uzunluk / aralık_m) + 1
Üst Başlık Uzunluğu = (genişlik/2) / cos(α) [×2 yüz]
Alt Başlık = genişlik
Her Makas Toplam Ahşap (m) = üst_başlık×2 + alt_başlık
Her Makas Hacmi (m³) = toplam_m × kesit_m²
Toplam Ahşap (m³) = makas_sayısı × her_makas_m³- Çatı uzunluğunu makas aralığına bölerek makas sayısını bulun (her iki uca birer makas eklenir)
- Her makas için: alt kiriş (genişlik) + 2 eğimli üst başlık (yarı genişlik / cos α)
- Toplam uzunluğu ahşap kesit alanıyla çarparak m³ cinsinden hacmi bulun
- Tüm makaslardaki toplam hacmi fiyatla çarparak maliyeti hesaplayın
Örnek Hesaplama
Makas sayısı = TAVAN(12 / 0,80) + 1 = 15 + 1 = 16 makas
Üst başlık = (8/2) / cos(30°) = 4 / 0,866 = 4,62 m → ×2 = 9,24 m
Alt başlık = 8,00 m → Toplam = 17,24 m/makas
Her makas hacmi = 17,24 × 0,0075 = 0,129 m³
Toplam = 16 × 0,129 = 2,07 m³ → 8.000 TL/m³ × 2,07 = 16.560 TL
Sık Sorulan Sorular
Makas aralığı nasıl seçilir?
60-80 cm aralık; kiremit, oluklu saç gibi ağır örtü malzemeleri için uygundur. 100-120 cm ise hafif çatı örtüleri (trapez saç, membran) ve daha büyük kesitli makaslarla kullanılabilir. Statik hesap zorunludur.
Bu hesapta bağ elemanları (diagonal) dahil mi?
Hayır, bu hesap basitleştirilmiş makas geometrisi (üst başlık + alt kiriş) içindir. Gerçek projede ara bağlantı elemanları, dikme ve çaprazlar için %20-30 ek ahşap hesaplanması önerilir.
Ahşap türü seçimi önemli mi?
Sarıçam ve ladin yaygın seçimlerdir. Nem ve mantar direnci için emprenye edilmiş ahşap kullanılmalıdır. Ahşap yoğunluğu yaklaşık 500-600 kg/m³'tür; ağırlık hesabı için bu değeri kullanın.
Prefabrik makas mı yoksa sahada yapım mı?
Prefabrik çelik bağlantı elemanlı makaslar (metal plate connected truss) sahada yapıma göre daha hızlı ve ekonomiktir; büyük açıklıklarda tercih edilir.